Köpeklerde arka bacak topallıklarının en yaygın nedenlerinden biri olan Patellar Luksasyon, erken teşhis edildiğinde başarıyla yönetilebilen bir ortopedik sorundur.
Patellar Luksasyon Nedir?
Patella (diz kapağı), normal şartlarda uyluk kemiğinin ucundaki bir oluğun (trochlea) içinde aşağı yukarı hareket eder. Patellar luksasyon, diz kapağının bu oluğun dışına, çoğunlukla iç tarafa doğru (medial) kayması durumudur. Patella’nın dizin iç kısmına çıkma durumu genellikle küçük ırk köpeklerde ve kedilerde görülür; büyük ırklarda bu durum dış tarafa (lateral) görülebilmektedir.
Diz kapağı yerinden çıktığında, köpek bacağını bükemez veya üzerine basamaz. Genellikle hasta sahipleri bunu, köpeğin koşarken aniden üç bacak üzerinde gitmesi ve sonra bacağını silkeleyip hiçbir şey olmamış gibi devam etmesi şeklinde fark eder.
Hangi Irklar Etkilenir?
Bu durum her ırkta görülebilse de, genetik yatkınlık nedeniyle minyatür ve küçük ırklarda çok daha sıktır. En sık karşılaştığımız ırklar şunlardır:
- Pomeranian
- Yorkshire Terrier
- Chihuahua
- Poodle (Toy ve Minyatür)
- French Bulldog
Not: Nadiren de olsa büyük ırk köpeklerde de görülebilir ve genellikle kalça eklemi problemleriyle ilişkilidir.
Doğuştan mı Olur?
Büyük çoğunlukla evet, doğuştan gelen (konjenital) veya gelişimsel bir sorundur.
Sorun sadece diz kapağında değil, aslında tüm arka bacak kemiklerinin (uyluk ve kaval kemiği) açılanmasındaki bir hatadan kaynaklanır. Yavru büyüdükçe bu anatomik bozukluk, diz kapağını yuvasından dışarı iten bir mekanik kuvvete dönüşür. Travma (kaza, düşme) sonucu oluşan çıkıklar çok daha nadirdir.
Patella Muayenesi ve Patellar Luksasyonun Radyografik Görüntüsü
Bir Patellar Luksasyon Olgusunun Tomografi Görüntüsü ve 3D Modellemesi
Tedavi Seçenekleri Nelerdir?
Tedavi planı, hastalığın derecesine (Grade 1-4) ve hastanın klinik şikayetlerine göre belirlenir:
- Medikal Takip ve Fizik Tedavi: Henüz topallamaya neden olmayan, düşük dereceli (Grade 1) vakalarda kilo kontrolü ve kas güçlendirme egzersizleri ile süreç izlenebilir.
- Cerrahi Müdahale: Köpeğin yaşam kalitesini düşüren, sık tekrarlayan çıkıklarda (Grade 2 ve üzeri) cerrahi şarttır. Ameliyatta yapılan temel işlemler şunlardır:
- Diz kapağının içinde kaydığı oluğun derinleştirilmesi (Sulcoplasty/Trochleoplasty).
- Kaval kemiğindeki yapışma noktasının (Tuberositas Tibia) doğru açıya taşınması.
- Gevşemiş dokuların gerginleştirilmesi (Kapsulorafi).
Sulkoplasti Cerrahisinin Operasyon Görüntüsü
Sonuç ve Öneriler
Patellar luksasyon, tedavi edilmediğinde ilerleyen yaşlarda diz ekleminde ciddi kireçlenmeye (osteoartrit) ve ön çapraz bağ kopukluklarına zemin hazırlar.
Eğer köpeğinizde “sekme” hareketi veya aralıklı topallama fark ediyorsanız, vakit kaybetmeden hekiminize başvurarak detaylı bir ortopedik muayene talep etmelisiniz. Erken dönemde yapılan doğru müdahale, dostunuzun ömür boyu ağrısız koşabilmesini sağlar.
“Sitedeki bilgiler sadece bilgilendirme amaçlıdır; hekim kontrolü, teşhis ve tedavi yerine geçmez. Acil durumlarda vakit kaybetmeden en yakın veteriner kliniğine başvurunuz.”
Bir yanıt yazın